Altınbaşak, “altın” ve “başak” sözcüklerinin birleşmesinden doğmuş bir kız adıdır; olası anlamı olgunlaşıp sararmış, altın renkli ekin başağıdır. Nişanyan Adlar adı Başak kaydına bağlar ve bu sözcüğü buğday başağı diye açıklar. Nişanyan Sözlük'e göre altın, Eski Türkçe altūn biçiminden gelir ve Moğolca altan ile aynı kökü paylaşır. Başak ise Eski Türkçede ok ya da mızrağın ucundaki sivri demiri anlatırdı; sözcük baş sözcüğüne +Ak eki getirilerek yapılmıştır. Ekin başağına bu adın verilmesi, sapın tepesindeki sivri biçime dayanır.
Hasat görüntüsünü çağrıştıran ad dört hecede “al-tın-ba-şak” diye okunur. Uzun yapısı nedeniyle kısa bir soyadıyla daha dengeli durur. Benzer isimlerden Altınçiçek de altını bir bitki adıyla birleştirir; Altınhanım ve Altınhatun ise aynı ilk öğeyi bir unvana bağlar.