Altınbaş, “altın” ve “baş” sözcüklerinden oluşur ve sözcük olarak Nişanyan Sözlük'te altın maddesinin türevleri arasında yer alır. Sözlük altını Eski Türkçe altūn biçimine bağlar; Orhun yazıtlarında altın ile gümüşün birlikte anıldığı bir satır, sözcüğün bilinen en eski tanıklarındandır. Baş ise Eski Türkçe bāş sözcüğünden gelir ve mecazen önder anlamını da taşır. Bu yüzden adın olası anlamı “altın başlı, değerli önder”dir. Nişanyan Adlar, altının eskiden beri Altın ve Altun biçimleriyle yazıldığını belirtir.
İki sözcüğün kaynaşmasıyla üç hecede “al-tın-baş” diye okunur. Türkiye'de soyadı olarak da yaygın olduğundan, ad ile soyadı aynı kalırsa tekrar oluşabilir. Benzer isimler arasındaki Altunbaş aynı adın eski yazımlı biçimidir.