Alparslan, iki eski Türkçe sözcüğün birleşmesiyle oluşur: "alp" yiğit, kahraman anlamına gelir, "arslan" ise aslanın eski söylenişidir. Böylece ad, cesur ve güçlü bir aslan imgesini taşır. Tarihte bu adın en bilinen sahibi Büyük Selçuklu sultanı Alparslan'dır; 1071'deki Malazgirt Meydan Muharebesi'ni kazanmasıyla Anadolu'nun kapılarını Türklere açan hükümdar olarak anılır.
Ad son yıllarda erkek bebeklerde olağanüstü bir hızla yükseldi. 2018'de 30. sırada ve 2.645 bebekteydi; 2019'da 18. sıraya, 2021'de 6.206 bebekle ikinciliğe çıktı. 2022'den bu yana her yıl birinci: 2023'te 8.941 bebekle zirveyi gördü, 2025'te de 7.509 bebekle ilk sıradaki yerini korudu. 2025'te 81 ilin yeni doğan listesinde yer aldı; İstanbul'da 1.312 bebekle birinci, Ankara'da ikinci sıradaydı. Bursa, Kocaeli ve Konya'da da en çok verilen erkek adı oldu.
Dokuz harf ve üç heceden oluşur, "Alp-ars-lan" diye okunur. Uzun bir ad olduğu için kısa bir soyadıyla daha dengeli durur. Aynı adın Alpaslan yazımı da kullanılır; Alptekin ve Aslanhan gibi adlar da aynı sözcük ailesindendir.