Yılbay, yıl ve bay sözcüklerinden kurulmuş bir erkek adıdır. Yıl, Eski Anadolu Türkçesi üzerinden Ana Türkçe *yïl sözcüğüne dayanır ve Eski Türkçede de aynı biçimde geçer; on iki aydan oluşan zaman birimini anlatır. Bay ise Ana Türkçe *bāy'dan gelir; asıl anlamları zengin, soylu ve çoktur, “bay, efendi” karşılığı ise sonradan, dil devrimi sırasında kazandırılmıştır. TDK'nin yorumunda ad, yılın en zengini sayılan birini anlatır; bay sözcüğünün zenginlik anlamı bu yorumun temelidir.
Bay ile biten adlar kalabalık bir grup oluşturur; benzer isimler arasındaki Yurtbay, Kanbay ve Çağbay aynı son öğeyi taşır. Yurtbay ile Yılbay özellikle yakındır: ikisi de bay sözcüğünü bir yer ya da zaman sözcüğüyle birleştirir. İki heceli (Yıl-bay) ve kalın ünlülü bir addır: Yılbay'a, Yılbay'ın. Kısa yapısı uzun soyadlarıyla rahat birleşir.