Özaktuğ, öz, ak ve tuğ sözcüklerinden oluşur. Öz, Ana Türkçe *ȫŕ'e dayanır ve bir şeyin özünü, kişinin kendisini anlatır. Ak, Ana Türkçe *āk'tan gelir ve beyaz demektir. Tuğ ise Ana Ortak Türkçe *tūg biçimine uzanır, belki de Eski Çinceden alınmıştır; at kuyruğu kıllarının bir sırığa bağlanmasıyla yapılan ve saltanat, şan simgesi olan sancaktır. TDK'nin kaydı adı ak bir tuğu başında taşıyan kişi diye açıklar; ak ile tuğ bu imgeyi doğrudan kurar, öz ise vurgu katar.
Tuğ ile biten adlar arasında benzer isimlerdeki Aktuğ, Oktuğ, Kızıltuğ ve Tokuztuğ da vardır; Özaltuğ ise ak yerine al (kırmızı) öğesini kullanır. Ö-zak-tuğ diye üç hecede okunan ad kalın ünlülü ekler alır: Özaktuğ'a, Özaktuğ'un. Sondaki ğ, ek aldığında iki ünlü arasında kalarak neredeyse duyulmaz; bu yüzden adın yazılışını harf harf söylemek gerekebilir.