Nurkadın, Arapça nur (ışık) ile Türkçe kadın sözcüklerinden oluşur; TDK sözlüğü adı aydın ve parlak yüzlü kadın diye açıklar. Nişanyan Adlar adın kendisini kaydetmez, ama Kadın öğesinin geçmişini anlatır: Eski Asya Türkçesinde “kraliçe, soylu kadın” anlamına gelen sözcük, zamanla halk arasında genel bir kullanım kazanmıştır. Hatun da aynı sözcüğün bir başka biçimidir. Nur ise Kur'an'da geçen ve Nişanyan'a göre çok sık bir kadın adı işareti olan Arapça sözcüktür.
Kadın sözcüğünün bu soylu geçmişi, Nurkadın'ı gündelik bir sözcükten çok eski bir unvana bağlar. Üç hecede okunur (Nur-ka-dın); kalın ünlüleri yüzünden ek alırken kalın ünlü gelir: Nurkadın'a, Nurkadın'ın. Benzer isimler arasındaki Nurhanım ve Nurbanu aynı anlamı hanım ve banu sözcükleriyle kurar.
