Lâtife, Arapça latif sözcüğünün dişil biçimidir; Nişanyan Adlar anlamını “kibar, ince, duygulu” diye verir ve özgün yazımını لطيفة olarak gösterir. Türkçede sözcük ayrıca hoş, güldüren söz, yani şaka anlamında da kullanılır; TDK bu iki yönü birlikte sayar. Nişanyan'a göre ad her bölgede kullanılmakla birlikte özellikle Mardin'de yaygındır. Ad, kısa bir süre Mustafa Kemal Paşa'nın eşi olan Latife Uşaklıgil (1898–1975) ile de özdeşleşmiştir.
Şaka anlamı nedeniyle latife etmek deyimini bilen biri için ad, nükteli ve hoş sohbet bir kişiliği de çağrıştırır. Lâ-ti-fe diye üç hecede okunur, ünlüyle bittiği için ekler kaynaştırma harfiyle gelir (Lâtife'nin, Lâtife'ye). Benzer isimler arasındaki Zarife ve Münife aynı -ife sonuyla kurulmuş Arapça kökenli kız adlarıdır.