Karabaş, kara ve baş sözcüklerinin birleşmesinden oluşur; Vikisözlük sözcüğü bu iki öğenin bileşiği olarak gösterir. Kara, Ana Türkçe *kara (koyu, siyah) sözcüğünden, baş ise Ana Türkçe *baĺč (baş) sözcüğünden gelir. Birleşik sözcüğün birden çok anlamı vardır: Vikisözlük çoban köpeğini, halk ağzında rahibi ve hindilerde görülen bir kümes hastalığını kaydeder. TDK ise ada soğuğa dayanıklı, sert taneli bir buğday, evlenmemiş erkek ve evlenmeyen din adamı anlamlarını verir.
Adı seçmeyi düşünen aileler için sözcüğün günümüzde çoban köpekleri için de kullanıldığını bilmek yararlıdır. Karabaş üç hecede okunur (Ka-ra-baş) ve bütün ünlüleri a'dır; ekler de a'lı gelir: Karabaş'a, Karabaş'ın. Benzer isimler arasındaki Kocabaş aynı baş öğesiyle biter; Karakaş ve Karataş ise kara ile başlayıp -aş sesiyle biten adlardır.