Diken, Osmanlıca yoluyla Ana Türkçe *teken ya da *tikgen biçimine dayanan eski bir Türkçe sözcüktür. Bitkilerin üzerindeki sivri, koruyucu çıkıntıyı ve bu çıkıntılarla dolu çalıları anlatır. Vikisözlük'ün İngilizce sürümü sözcüğü ayrıca dikmek fiilinin sıfat-fiil biçimi olarak kaydeder; yani diken, bir şeyi dik duruma getiren anlamında da okunabilir. TDK'nin kaydı adı yalnızca bitki dikeni anlamıyla açıklar.
Diken ad olarak sert ve koruyucu bir imge taşır, ancak günlük dilde “diken üstünde olmak” ya da “gözüne diken olmak” gibi rahatsızlık anlatan deyimlerde de geçer; ailelerin bu çağrışımı göz önünde bulundurması yararlı olur. İki hecede okunur (Di-ken) ve ince ünlülü ekler alır: Diken'e, Diken'in. Benzer isimler arasındaki Dikmen ses ve yapı bakımından en yakın addır; Eken ve Köken de aynı -ken sonunu paylaşır.