Alaner, alan ve er sözcüklerinden kurulmuştur. Alan, almak fiilinin sıfat-fiil biçimi olarak alan, ele geçiren kişi demektir; er ise Ana Türkçe *ēr biçiminden gelir ve erkek, savaşçı, yiğit anlamını taşır. İki öğe birleşince ülkeleri ele geçiren bir yiğit fikri ortaya çıkar; TDK'nin açıklaması da adı bu yönde yorumlar. Alan sözcüğü Osmanlıca alañ üzerinden Ortak Türkçe *alaŋ biçimine de bağlanır, ancak bu köken sözcüğün meydan, düzlük anlamına aittir.
Benzer isimler arasındaki Ataner, Alpayer ve Atamer gibi -er ile biten adlarla aynı ritmi paylaşır. A-la-ner diye hecelenen adın ilk iki hecesi kalın, sonuncusu ince ünlülüdür; ekler son heceye uyar: Alaner'e, Alaner'in. Alanalp ve Alanbay aynı alan öğesini taşıyan yakın adlardır.
