Özdurdu, öz sözcüğü ile durmak fiilinin geçmiş zaman biçimi durdu'dan kurulur. Durmak, Osmanlıca ve Eski Anadolu Türkçesi üzerinden Ana Türkçe *tur- (ayakta durmak) fiiline dayanır; Kazakça turuw, Türkmence durmak, Çuvaşça tăr gibi akrabaları vardır. Türkçede hareketsiz kalmak anlamının yanında dinmek, kesilmek ve bir süre sürmek anlamlarını da taşır. Öz kişinin iç dünyasını anlatır. TDK adı özün yatışması, sükûn bulması diye açıklar; fiilin dinmek anlamı bu yoruma uyar.
Benzer isimler arasındaki Erdurdu aynı durdu öğesini taşır; Özdurul ise aynı fikri “durul” emriyle bir dilek olarak verir. Öz-dur-du diye üç hecede okunur ve ünlüyle bittiği için ekler kaynaştırma sesiyle gelir: Özdurdu'ya, Özdurdu'nun. Özdoğdu ile yapı bakımından ikizdir; iki ad yalnızca fiil köküyle ayrılır.
