Akçakıl, ak ve çakıl sözcüklerinin birleşimidir ve “beyaz çakıl” anlamına gelir. Ak, Ana Türkçe *āk'a dayanır ve beyaz, temiz demektir. Çakıl, Osmanlıcadaki aynı biçimden gelir; küçük, yuvarlak taş parçalarını anlatır. Vikisözlük'ün Türkçe sürümü çakıl'ı ayrıca bir erkek adı olarak kaydeder. TDK'nin açıklaması da adı doğrudan beyaz çakıl diye verir; ad, doğadaki küçük ve parlak bir taşı isim olarak kullanır.
Hece kuralı gereği Ak-ça-kıl diye bölünen adda “akça” öğesi kulağa ayrı gelebilir; bu da adın akça sözcüğüyle kurulduğu yönünde bir yanlış anlamaya yol açabilir. Kalın ünlülü ekler alır: Akçakıl'a, Akçakıl'ın. Benzer isimler arasındaki Akçalı ve Akkılıç, ak ile başlayıp ı sesiyle süren yakın adlardır. İki heceli bir soyadıyla ritmi dengelidir.
