Yurtkuran, Türkçe yurt ile kurmak fiilinden oluşan bir erkek adıdır ve Nişanyan Adlar'da yurt kuran, yuva kuran diye açıklanır. Ad, bir toprağa yerleşip orada yurt kuran, temel atan kişiyi anlatır. Bazı ad sözlükleri adı ülkeyi yöneten kişi diye açıklasa da Nişanyan'ın karşılığı kurmak eylemine, yani yeni bir yurt ya da ev kurmaya dayanır.
Sıfat-fiil ekiyle kurulmuş adlar Türkçede yaygındır ve Yurtkuran bu kalıbın uzun bir örneğidir. Yurt-ku-ran diye üç hecede, hepsi kalın ünlülerle okunur; ek alırken Yurtkuran'ı, Yurtkuran'a olur. Uzunluğu nedeniyle kısa bir soyadıyla daha dengeli durur. Benzer isimler arasındaki Yurtkulu ve Yurtman aynı ilk öğeyi paylaşır; Mutlukan ve Yağızkan ise yalnız sesçe yakındır.