Tuğbay, Nişanyan Adlar'da Yeni Türkçe bir ad olarak kaydedilir ve anlamı sancak beyi diye verilir. Ad, tuğ ile bay öğelerinden kurulur: tuğ bayrak ve yetki simgesi olan püskül, bay ise bey, saygın kişi anlamındadır. Sancak beyi, Osmanlı yönetiminde bir sancağın başındaki yöneticiydi; ad bu makamı çağrıştırır. Ad sözlükleri ise sözcüğü eskiden tugaya komuta eden albay diye açıklar.
Kaynağa göre tuğ, 1930'lardan beri pek çok yeni adın yapımında kullanılan öğelerden biridir. Orbay ve Aybay aynı bay sonunu taşır. İki hecede “tuğ-bay” diye okunur; ğ'den sonra gelen b, söyleyişte hafif bir duraklama yaratır.