Bilgen, bilmek fiilinden türemiş bir addır; Nişanyan Adlar'da adın karşılığı olarak bilen, bilgili verilir. Nişanyan Sözlük bilmek fiilini Eski Türkçe bil- biçimine bağlar. Aynı fiilden gelen sözcükler arasında bilge ve bilgi vardır: sözlüğe göre bilge Eski Türkçeden beri bilgili kişi anlamında kullanılır, bilgi ise bilme ve bilinen şey demektir.
Bilgen sözlüklerde ayrı bir madde olarak yer almaz; sondaki -gen öğesinin hangi ek olduğu kaynaklarda açıklanmaz. Ad hem kız hem erkek adı olarak kayıtlıdır ve iki hecesi ince ünlülerle uyumludur. Benzer isimler arasındaki Bilen ve Bilmen aynı fiilden kurulmuş yakın biçimlerdir; Bilhan ise bil- öğesini han ile birleştirir.